Elkab of urbanisme anno 2600 v.Chr.

De graven

Elkab - tussen Luxor en Edfoe - is al 75 jaar lang het werkterrein van de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis. Van oudsher is de site bekend om zijn fraaie grafkapellen uit het Nieuwe Rijk, maar de Belgische wetenschappers spitten verder, helemaal tot het Oude Rijk. Dit spannende avontuur nam een beslissende wending in 1986 met de ontdekking van een graf uit de 6de dynastie (ca 2300-2200 v.Chr.) dat had toebehoord aan Sahoeka, een hogepriester van de godin Nechbet. Er werd uiteindelijk een twintigtal graven uit het late Oude Rijk teruggevonden, met als hoogtepunt de onaangeroerde tombe van Irtenachty, priesteres van de godin Hathor. Bovendien bleek een rechthoekig bouwwerk bovenop de necropoolheuvel een nog ouder mastabagraf te zijn uit de 3de dynastie (ca. 2700-2600 v.Chr).

De nederzetting

Maar waar hadden deze mensen gewoond ? In 2009 werd, ten noordwesten van het tempelgebied, een deels ommuurde zone aan een onderzoek onderworpen. De testputten waren uiterst veelbelovend: onder de oppervlaktelaag werden ongeschonden bewoningslagen aangetroffen! Tijdens de opgravingscampagne van 2010 kwamen tal van constructies in tichelsteen aan het licht evenals enorme hoeveelheden ceramiek en sporen van kleinschalige koperbewerking.
De vondsten in de nederzettingszone documenteren een onafgebroken bewoning van nagenoeg 2000 jaar (4500 tot 2500 v.Chr.). Zij getuigen van de geleidelijke evolutie van een prehistorische dorpsnederzetting naar een stedelijke samenleving uit de vroeghistorische periode, het vroege Oude Rijk.

Mei 2014: Goed nieuws!

De Duitse Gerda Henkel Stiftung heeft besloten het archeologische werk van de KMKG in Elkab te sponsoren gedurende een periode van twee jaar (2015 en 2016).

De bedoeling van het archeologische project, dat reeds enige tijd loopt en eerder door BELSPO en Yale University werd gefinancierd, is het verdere onderzoek van het nederzettingsgebied van Elkab. Er zullen niet alleen verdere opgravingen worden ondernomen, maar de hele vindplaats zal ook aan een geofysische doorlichting worden onderworpen. In samenwerking met de Vakgroep Bodembeheer van de Universiteit Gent zal aan de hand van een geavanceerde natuurwetenschappelijke prospectietechniek, elektromagnetische inductie, de uitgestrektheid en de ruimtelijke organisatie van het bewoningsgebied worden nagegaan.